23 Mayıs 2017

Girişimciler İş Modeli Kanvası Ciz.io ile Büyümeyi Hızlandırıyor [Röportaj]

cizio-sherpa-yakup_bayrakGirişimcilik salt girişkenlik değil ve iş fikrini hayata geçirirken kreatif, idari ve mali süreçleri önceden planlayarak sürekli test etmek gerekiyor. Ciz.io girişimcinin, kuruluşların, rakiplerin veya herhangi bir şirketin iş modelini tarif etmesine ve o model üzerinde iş tuvalleri oluşturmasına olanak tanıyan Türkiye’nin en kapsamlı işbirliği platformu olarak öne çıkıyor.

Kanvas tasarıma dayalı Ciz.io ile fikirleri iş fikrine dönüştürmek ve bu fikirleri yatırımcı bulmaktan tasarımcıyla anlaşmaya ve mentorlardan eğitim almaya kadar hemen her alanda başkalarıyla paylaşmak kolaylaşıyor. Ciz.io Başkanı Yakup Bayrak ile somut iş modellerine dayalı gerçek girişimcilik kültürü nedir ve girişimcilikte sürdürülebilir gelir modelleri nasıl yaratılır konusunu konuştuk.

Madem iş fikrinden söz ediyoruz “bu fikir” aklınıza nasıl geldi?

Bunun için önce çatı yapıdan ve adına yaraşır şekilde DAM Startup Stüdyo’dan söz edelim; çünkü Ciz.io fikrinin çıktığı yer orası. Burada amacımız içeriden dışarıya girişim üretmek ve bu girişimlerin birbirini desteklediği ortak bir platform oluşturmaktı. Bu bağlamda ilk girişimimiz de mobil varlıklara kullanıcı deneyimi tasarlamak için geliştirdiğimiz UX tasarım stüdyosu Sherpa oldu.

Startup ve growth hublara Growth Hacking metodolojimizi hizmet olarak sunuyoruz

Bundan sonra diğer iki girişimimiz geldi. Bu konuda DAM Growth Hackers’da uygulanan bir metodoloji geliştirdim. Amacım da sorunuzda belirttiğiniz gibi startuplar için tekrar tekrar kullanılabilecek sürdürülebilir iş ve işleyiş modelleri tasarlayan; özelinde fikirleri iş fikirlerine dönüştürerek iş modeline entegre eden bir platform oluşturmaktı. Bu platform iş fikirlerini hızlı bir şekilde test edip gerekirse pivot yapmaya imkan verecek bir kurguydu. Bir yandan yöntemi test ederek diğer yandan da gelir modeli yaratabilir miyiz sorusunu sorarak işe başladık.

Dijital şablon şart ve adresi kanvas modeliyle çalışan Ciz.io

Takdir edersiniz ki girişimlere ve büyüme merkezlerine dijital iş geliştirme ile proses hızlandırma çözümleri (growth hacking – büyüme hızlandırma) sunmak yorucu bir iş. Açıkçası iş modelleri ve test süreçlerini kağıda veya beyaz tahtaya çizmek çok zaman alıyordu. Biz de startuplar arasındaki etkileşimi artırmak için paydaşların internette, bir web sitesinde bir araya gelerek tüm şemaları dijital olarak çizdiği bir web kanvas hizmeti geliştirdik. İşte bu da adından ve uzantısından anlaşılabileceği gibi Ciz.io oldu.

İlk başta yurt dışı kaynaklı yazılımlar kullandık ve Google Drive entegrasyonu getirdik ama sonunda hem Türkçe site tasarladık, hem kendi yazılımımızı geliştirdik, hem de girişimciye eşleştirme / yönlendirme imkanı sunmaya başladık. Böylece Sherpa ekibi şimdilik sadece web arayüzünde çalışan dijital şablon oluşturma uygulaması olan Ciz.io’yu geliştirdi.

Tıpkı postit sistemi gibi

Ciz.io ile iş modeli kanvasını kağıttan alıp dijitale taşıyor ve iş modelini kanvas tasarımlı uygulama arayüzlerine ve monitöre postit yapıştırmaya benzer şekilde kullanmaya başlıyorsunuz. Kısacası şablondaki akış şemasını ekranda sürükle ve bırak özelliği ile yerleştirip dizebiliyorsunuz.

Bir fikri iş fikrine çevirmenin en hızlı yolu Ciz.io

Biz sistemi ücretsiz olarak açtık ve insanlar gelip fikirlerini beynelmilel iş fikirleri olarak şablona oturtmaya başladılar. Ardından kendimizle çelişmemek adına dönüp kullanıcıya sorduk, bu sizin için yeterli mi diye. Bu sistemin tüm girişimcilik sistemine yayılabilmesi için neye ihtiyacı var?

Ciz.io’nun mimarı bizzat kullanıcıları, girişimciler ve girişimler

Ciz.io’yu tümüyle kullanıcı geribildirimlerine dayalı bir yol haritasıyla geliştiriyoruz. Bunun için her hafta anketler yaptık. Bir sonraki şablon ne olmalıdır sorusundan, eş zamanlı olarak birden çok kişinin şablonu nasıl kullanılabilir sorusuna kadar birçok konuyu ele aldık. İkinci adımda yalın model şablonunu devreye aldık.

Böylece kuluçka merkezleri ile girişimcilere destek olan özel sektör ve kamu kurumları kendi hızlandırma programlarında Ciz.io kullanmaya başladı. Biz de kendi rakiplerini bile Ciz.io kullanmaya teşvik etmelerini istedik ki daha fazla geribildirim alabilelim. Bu konudaki en önemli geribildirim de şablonu birden fazla kişinin aynı anda gerçek zamanlı olarak düzenleyebilmesiydi. Böylece Ciz.io sayesinde mentordan girişimciye, yatırımcı, tasarımcı, fikir sahibi ve hızlandırıcıya kadar tüm paydaşlar startupları ayağa kaldırmak için birlikte çalışabiliyor.

İstanbul, Ankara ve İzmir’deki teknoloji transferi ofisleriyle çalışıyoruz

Bu başarı SWOT, persona, fikri doğrulama, mali tablo gibi ek şablonlar üzerinde çalışmaya başlamamızı sağladı. Öyle ki kullanıcılarımız çok geç kaldınız, tüm bunları hemen devreye alın diye bize baskı yaptı ve biz de şu anda paylaşım ekonomisi ve kitle kaynak fonlamanın belkemiğini oluşturan Ciz.io’yu Türk girişimcilik dünyasına kazandırmış olduk. Hızlandırıcılar, mentorlar ve girişimciler Ciz.io ile kitle kaynak bir ekosistem yaratmış oldular.

Böylece sistemimiz online danışmanlık platformu gibi çalışmaya başladı. Örneğin “Şu dikeyde bir girişim başlattım ve şu problemi çözmem gerek. bana yardımcı olur musunuz?” gibi. Böylece onlara eğitimler veren paydaşlarımızı öneriyor ve doküman iletiyoruz. Ancak et ete değmeden olmaz misali, dijital eğitimi analog, yani doğal sosyal ortama da taşımamız gerekiyordu. Böylece kullanıcılarımıza sorduktan sonra en çok talep gören konularda Türkçe eğitimler organize etmeye karar verdik. Cizio meetup eğitimleri işte böyle ortaya çıktı.

İleride -mobil destek vereceğiz

Şu anda sitemizi mobil ekran kullanımına açmayı planlıyoruz. İlk başta mobil düzenleme değil ama mobil görüntülemeyi hizmete sunacağız.

cizio-cizio_meetup-girişim-kanvas-startup

Ciz.io’nun amacı sürekli gözlemlenebilen ve ölçülebilen bir startup gelişim sistemi oluşturmak

Sonuçta 5 Mart 2016’da İstanbul’da düzenlenen ilk buluşmada bir araya gelmesi çok zor olan, ama aynı zamanda her biri kendi alanlarında uzman olan 12 konuşmacıyı tam günlük bir etkinlikte 105 katılımcıyla bir araya getirdik. Ardından bugünkü söyleşinin konusu olan İzmir Ciz.io meetup geldi. Amacımız 2017 sonuna kadar 12 Ciz.io meetup düzenlemek. Bu konuda en önemli girişimlerimizden olan Dijital Stüdyo organizasyon kurgusundan tasarımına kadar bize yardımcı oluyor.

Girişimlerin ve kurumsal işletmelerin başarılı olması için tepeden tabana tüm çalışanların aynı frekansta düşünmesi, maddi ve manevi olarak birbirini desteklemesi gerekiyor. Ciz.io’yu ileride bunu sağlayan bir işbirliği / iletişim platformuna dönüştürmek ister misiniz?

Neden olmasın? Girişim dünyası insanların gönüllü katıldığı ve değer ürettiği, emek isteyen bir ortam. İnsanların hayallerinin gerçek olması ve sürdürülebilir işler kurulması için bu konuda yeni modüllerle destek vermeye hazırız. Bunun için yatırımcı ile girişimciyi bir araya getirmenin yanı sıra iletişimini de sürdüren bir katman yaratmak faydalı olacaktır.

Sermaye ve girişimci birbirinden anlamalı

İki nokta önemli: Birincisi girişimci yatırımcı bana para versin, gerisine karışmasın dememeli. İkisi arasında sıkı iletişim olmalı. Girişimci gerekmedikçe yatırım almamalı ve şirketini büyütmek için yatırım aldığında aslında şirketin bu yatırıma karşılık gelen kısmını daha baştan satmış olduğunu anlamalı. Sonuçta yatırımcı aslında kâr etmek zorunda olan yatırım fonları ve tabii ki parasını geri almak için sözleşmeye 10 yıl sonra ya şirketini bana sat veya halka açıl gibi bir madde koyacaktır.

Öte yandan iyi iş fikirlerini Ciz.io ile gerçeğe döken girişimciler yatırımcının beklentilerini karşılayarak kârlılığını artırabilir ve aldığı parayı geri ödeyerek eşit ortak, hatta güçlü ortak olarak kalabilir. Bu noktada hem yatırımcıyı hem girişimciyi hem de mentoru eğiten, dahası birbirleriyle sürekli olarak diyalog kurmalarını sağlayan bir platform şart. Ciz.io bunu sağlamayı amaçlıyor.

Açıkçası yatırımcı neye yatırım yaptığını bilmeli ve düzenli olarak şirketi check etmeli. Bunu startupları kontrol etmek anlamında değil (zaten işin ruhuna aykırı olur) ama iletişim halinde olmak ve yerel pazar şartlarını tanımak anlamında söylüyorum.

Bir de Bukoli örneği var

Evet, yatırımcı bazen bir startupı bünyesine alıyor ama startup olarak çalışmasına, kurum kültürünü korumasına da izin veriyor. Türkiye’de ise yatırımlar genellikle kurumsal firmalardan geliyor ve girişimciye şirketi bana sat ve gerisine karışma deniyor.

Öte yandan Bukoli gibi nadir örneklerde startupların holdinglerin içinde yeşerdiğini görüyoruz. Bunun bir adım ötesi kurumsal firmaların destek verdikleri startupların kurum kültürünü kendi bünyelerine taşıyabilmesi olurdu. Elbette ki bu çok zor, ama Anadolu Kaplanlarının çocuklarının girişimciliğe atılmak istediği günümüzde aynı zamanda şart.

Grown up’lar startupları anlamalı, onlara yardımcı olmalı

Madem ki Ciz.io ile kreatif ve idari proses geliştirmeyi, şirket kurma modelleri ve büyüme hızlandırmayı dijitale entegre ediyoruz; öyleyse ileride yapay zeka destekli bir dijital danışmanlık / işbirliği sistemiyle Türkiye’yi geleceğe taşımak için daha gelişmiş bir platform sunmakta da üstümüze düşeni yapmak isteriz. Burada çoğulu da biz, yani kitle kaynak fonlama olarak Türkiye startup ekosistemi manasında kullanıyorum.



Sosyal medya ve e-bülten ile de EticaretMag'ı takip edebilirsiniz!

EticaretMag Twitter EticaretMag 

Facebook Sayfası EticaretMag Youtube EticaretMag Google+ E-ticaret 

Türkiye Linkedin Grubu E-

ticaretMag RSS E-

ticaretMag RSS

Fikrini söyle

*