15 Kasım 2018

Netflix’in Tarihi: Film İzlemede Yeni Bir Dönem Başlatan Şirket

Televizyon, film ve diziler günümüzün en vazgeçilmez üçlüsü diyebiliriz. Birçok insan boş vakitlerini film ve dizi seyrederek geçiriyor. Özellikle Türkiye’de her bir bölümü 2-3 saat olan dizi sektörünün büyüklüğünü düşünürsek, Türkiye’deki tüketicilerin televizyon ekranının başında geçirdiği zamanı daha iyi görebiliyoruz. Durum Amerika’da da farklı olmasa gerek ki şu an dünyanın birçok yerinde hizmet veren film kiralama ve internetten film/dizi izleme hizmeti sunan Netflix‘in temelleri 1997 yılında atılmaya başlandı.

Kaliforniya, Scotts Valley’de kurulan Netflix’in 15 yıllık bir geçmişi var. Şirket, Ağustos 1997 yılında iki teknoloji girişimcisi Reed Hastings ve Marc Randolph tarafından internet üzerinden DVD kiralama veya satma fikriyle kuruldu. O yılları düşünecek olursak, DVD’ler yeni yeni çıkıyordu ve oldukça pahalı olduğu için DVD oynatıcılar sadece belli kesimden insanların evlerinde bulunuyordu. Fakat kısa sürede içinde bu durumun değişeceğini ve DVD’nin yaygınlaşıp insanların evlerine daha sık gireceğini ön görmüş olmalılar ki, bu projeyi hayata geçirdiler.

1998 yılında Amerika Başkanı Bill Clinton’ın, Monica Lewinsky meselesindeki ifadesinin yer aldığı DVD, her biri 2 Cent’ten 10 bin kopya sattı.

O dönemlerin meşhur VCD’lerinden ya da VCR kasetlerinden daha kaliteli bir görüntü kapasitesine sahip olan DVD’ler kısa süre içinde yaygınlaşmaya da başladı. DVD’lerin bir diğer avantajı da VCR kasetlerden daha ufak ve hafif oldukları için taşınması ve kargolanmasıda daha kolaydı. Bu yüzden iki girişimci, şirketin temelini DVD kiralama sistemine yoğunlaştırdılar.

Şirket 1999 yılında Group Arnault’tan 30 milyon dolarlık bir yatırım aldı.

Şirket kuruluşundan yaklaşık bir yıl sonra, 14 Nisan 1998 tarihinde, 30 çalışanla beraber hizmet vermeye başladı. İlk başlarda 952 farklı filmle işe başlayan şirketin kiraladığı filmler arasında erotik filmler de bulunuyordu; ama şirket yasal sorunlar yaşamamak için pornografik filmlerin satışını yapmıyordu. İlk başlarda şirket film başına kira bedeli olarak 4 dolar kesiyordu ve 2 dolar da teslimat ücreti alıyordu. Bu fiyatlar 7 günlük kiralama bedeli olarak alınıyordu ve kullanıcılar aldıkları filmleri daha uzun süre kiralamak isterlerse ekstra bir ücret daha ödeyerek filmleri kiralayabiliyorlardı. Bunun yanında şirket, yeni DVD’leri %30 indirimle satışa sunuyordu.

Mayıs 2000’de Netflix, 86,25 milyon dolarlık değerle halka açılacağını duyurdu; fakat Temmuz ayında bu duyuruyu geri çekmek zorunda kaldı.

Tüketiciler, şirketin internet sayfasından filmler hakkındaki yorumlara ulaşabiliyor, bunun yanısıra kendi profillerine ilgi alanlarını girebiliyor ve bu sayede de şirket o kullanıcıya ilgi alanına göre filmler önerebiliyor.

2000 yılında şirketin film arşivindeki film sayısı 7000’e çıktı ve yıl sonunda firmanın 250 bin üyesi bulunmaktaydı.

Netflix’in film arşivinde bulunan filmlerin sayısı Aralık 1998’de 2300’e çıktı. Her ne kadar DVD playerlar satışa sunulsa da, o zamanlar Amerika’daki tüketicilerin sadece %1’inin evinde DVD player bulunmaktaydı. Haziran 1999’da, All-Movie Guide ile ortaklık yapan şirket, böylece All-Movie Guide’ı takip edenleri Netflix’in internet sayfalarına yönlendiriyordu. Bu yıl içinde şirketin bir diğer atağıda ünlü film yorumcusu Leonard Maltin’le anlaşması oldu. Maltin, şirketin internet sayfasında her ay “mutlaka kiralanması gereken 5 film” adlı bir köşe yazmaya başladı.

Netflix’in 2001 yılında Best Buy ile anlaşmasıyla beraber Best Buy’ın 1800 mağazasında Netflix’in tanıtımı yapıldı.

2000 yılında şirket CineMatch adlı yeni bir servisi üyelerinin hizmetine sundu. Bu hizmet ile kullanıcılar en az 20 filmi beğenilerine göre 5 yıldız üzerinden oyluyorlardı ve birbirleriyle etkileşim içinde olan, örneğin evli çiftlerin profillerine iki tarafında beğendikleri filmler gösteriliyordu. Bu oylamalar aynı zamanda film stüdyoları tarafından pazarlama kampanyalarında kullanılıyordu.

2002’in yazında şirket Las Vegas’ta bir süpermarketin içinde mağaza açtı ve bundan sonra şirketin üye sayısı 670 bin’e çıktı ve şirketin 11.500 farklı filmi olmuştu.

Şirket 1999 yılında kullanıma açtığı Marquee Programı’nın içeriğini 2000 yılında değiştirdi. İlk başlarda 15,95 dolara 4 film sunan kampanyasını, ayda 19,95 dolara sınırsız film verme şeklinde değiştiren şirket, kullanıcılara bir seferde sadece 4 film yolluyordu. Kullanıcılar bu filmleri geri gönderdiklerinde diğer filmleri ekstra para ödemeden alabiliyorlardı. Sonra da bu sayı tek seferde 3 filme indirildi. Bu sistemi kullanan üyeler herhangi bir kargo ücreti ödemiyorlardı. Şirketin kiraladığı filmlerin %97’si Marquee Program ile gerçekleşiyordu. Şirket bu dönemde haftalık 100 bin DVD kiralıyordu.

2003 yılında Netflix 1 milyon kullanıcıya ulaştı ve ilk kez bir çeyrekte kara geçti.

11 Eylül 2001’de İkiz Kuleler’e yapılan saldırı sonrası birçok Amerikalı evlerine kapandı ve bu yüzden de DVD oynatıcıların fiyatları düşmeye başladı. Bununla beraber Netflix’in üye sayısı da iki katına çıktı. Her ne kadar şirket büyümeye devam etse de o yıl sonunda 21,1 milyon dolar kaybetti.

2004 yılında Netflix’in üye sayısı 2,6 milyona, 2005’te 4,2 milyona, 2007’de7,5 milyona, 2010’da 20 milyona ve 2012’de 27 milyona ulaştı.

Netflix, Mart 2002’de halka açılmaya karar verdi ve 5,5 milyon adet hisse sattı. Bu hisselerden Mayıs ayının sonlarında 82,5 milyon dolar kazandı. Halka açıldıktan sonra şirket ismini Netflix, Inc. olarak değiştirdi. Bundan önce şirketin adı “NetFlix” şeklindeydi.

2009 yılında; Xbox 360, Blu-ray disk oynatıcılar ve Apple Macintosh bilgisayarlarda internet üzerinden yayın başlandı.

Şirket 2002’in başlarında Los Angeles ve Boston’da dağıtım siteleri açtı ve buradaki olumlu tepkilerin arkasından Haziran ayında Atlanta, Denver, Detroit, Houston, Minneapolis, New York, Seattle ve Washington D.C.’de de dağıtım siteleri açarak büyümeye devam etti. Şirket her bir site için 60 bin dolar ödedi. Şirketin bu yatırımı yapmasının sebebi günde 50 bin adet film siparişi alıyor olmasıydı. Bu sayede kullanıcının istediği film stoklarda yoksa, bu sitelerdeki bilgisayarlar en yakın bölgedeki siteleri araştırarak kullanıcıya bu filmin ulaştırılmasını sağlıyordu.

Şirket 2007 yılında DVD kiralama hizmetini postayla yollamanın yanı sıra internet üzerinden yayınlayarak sunmaya başladı. Şirket internetten başladığı film yayınıyla ile “watch instantly” (anında izle) sloganıyla başladı. Netflix’in bu hizmetiyle beraber, kullanıcılar artık film izlemek için kargo beklemek zorunda kalmayıp, diledikleri zaman internet üzerinden film izleyebileceklerdi.

2010 yılında Netflix, iPod Touch, iPad, iPhone, the Nintendo Wii ve internet bağlantısı olan cihazlarla kullanılmaya başlandı. Netflix Kanada da bu yıl yayınlandı.

İnternet üzerinden film izlemeye hizmetinin yanısıra postayla da film yollama hizmetine devam eden şirket, 1 Ekim 2008’de Starz Entertainment ile bir ortaklık yaptı ve bu ortaklıkla beraber 2500’ün üzerinde film ve televizyon şovu da Netflix’in arşivine girdi ve bu filmler “Starz Play” kategorisi altında kullanıcıların hizmetine sunuldu.

2010 yılında şirketin hisse değeri %219 arttı ve bu artışla beraber 8 milyon yeni kullanıcı da şirkete kayıt oldu. Şirketin cirosu bu yıl sonunda 2,16 milyar dolarken, net geliri ise 161 milyon dolara ulaştı.

2011 yılında Netflix, Latin Amerika ve Karayipler’de, 2012 yılında ise İngiltere, İrlanda ve İskandinav ülkelerinde kullanıma açıldı.

2011’de şirket, ödeme sistemlerini ayırdı. Bu uygulama ile kullanıcılar, internetten film izleme ya da film kiralama olarak iki farklı seçeneğe sahip oldular. Eğer üyeler isterlerse ikisine birden de üye olabiliyorlardı. İnternetten izleme fiyatı 7,99 dolarken DVD kiralama bedeli de bu fiyattan başlıyordu.

Netflix, tüketicilerin alışveriş alışkanlıklarını değiştirdi demenin yanlış olacağını sanmıyorum. Eskiden film kiralamak için mağazaya gidilir, oradan satın alınır ya da kiralanırdı; fakat bu iş bazen angarya görülüyor ya da mağazaya gidilemeyecek olan durumlarda film izlemek biraz zor olabiliyordu. Netflix’in anında izle servisi tüketiciyi bu durumlardan kurtarabiliyor. DVD kiralama servisi de mağazalarda film arama derdini bitirip, filmleri kullanıcının kapısına kadar getiriyor.

Yalnız Netflix şu an için Türkiye’de hizmet vermiyor. Türkiye’deki gelişen internet ve e-ticaret sektörünün etkisiyle belki şirket önümüzdeki zamanlarda Türkiye’deki pazara da adım atabilir. Türkiye’de dizi ve televizyon izleyen çok büyük bir kesim olduğunu düşünürsek, böyle bir hamlenin Türkiye’de de tutmasını sağlayabilir.



Sosyal medya ve e-bülten ile de EticaretMag'ı takip edebilirsiniz!

EticaretMag Twitter EticaretMag 

Facebook Sayfası EticaretMag Youtube EticaretMag Google+ E-ticaret 

Türkiye Linkedin Grubu E-

ticaretMag RSS E-

ticaretMag RSS

Yorumlar

  1. Netflix süper bir site

Fikrini söyle

*